Ιστορική στροφή στην προστασία των ανηλίκων στο ψηφιακό περιβάλλον σηματοδοτεί η υπερψήφιση του νέου νομοσχεδίου από την Ολομέλεια της Βουλής, καθιστώντας την Ελλάδα την πρώτη χώρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση που θεσπίζει αυστηρούς κανόνες για την πρόσβαση των παιδιών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Με τίτλο «Απαγόρευση χρήσης επιγραμμικών υπηρεσιών κοινωνικής δικτύωσης από ανηλίκους κάτω των 15 ετών», η νέα νομοθεσία θέτει ως κατώτατο όριο ηλικίας τα 15 έτη, μεταφέροντας την ευθύνη για την πιστή εφαρμογή του μέτρου απευθείας στις πλατφόρμες social media. Η επίσημη εφαρμογή των νέων κανόνων ορίστηκε για την 1η Ιανουαρίου 2027, δίνοντας σταθερό χρονικό περιθώριο προσαρμογής τόσο στους τεχνολογικούς κολοσσούς όσο και στους χρήστες.
Η εθνική αυτή πρωτοβουλία εδράζεται στο άρθρο 21 του Συντάγματος, το οποίο θέτει την παιδική ηλικία υπό την προστασία του κράτους. Παράλληλα, στο κείμενο του νόμου σταθμίζονται:
- Το δικαίωμα συμμετοχής στην Κοινωνία της Πληροφορίας (άρθρο 5Α)
- Η προστασία των προσωπικών δεδομένων (άρθρο 9Α)
- Η αρχή της αναλογικότητας (άρθρο 25)
Πρωταρχικό κριτήριο παραμένει το υπέρτερο συμφέρον του παιδιού, όπως αυτό κατοχυρώνεται στη Διεθνή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού.
Τέλος στην απλή αναγραφή ηλικίας: Ουσιαστική εταιρική ευθύνη
Κεντρικός πυλώνας της ρύθμισης είναι η μεταφορά της εταιρικής ευθύνης στους παρόχους. Όπως επισημαίνεται, οι πλατφόρμες γνωρίζουν τον τεχνικό σχεδιασμό, διαθέτουν τα δεδομένα και έχουν τη δυνατότητα μεταβολής των λειτουργιών των προϊόντων τους. Συνεπώς, η απλή τικ-κουτάκι αναγραφή μιας ηλικίας στους όρους χρήσης δεν θεωρείται πλέον επαρκής.
Όσον αφορά την προστασία της ιδιωτικότητας, η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις 7 ευρωπαϊκές χώρες (μαζί με Κύπρο, Δανία, Γαλλία, Ιρλανδία, Ιταλία και Ισπανία) που συνεργάζονται με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την ανάπτυξη μιας κοινής ευρωπαϊκής λύσης επαλήθευσης ηλικίας.
- Επαλήθευση χωρίς διαρροές: Η διαδικασία θα μεταφέρει αποκλειστικά και μόνο την πληροφορία αν πληρούται το ηλικιακό όριο.
- Χωρίς αποκλειστική τεχνολογία: Δεν επιβάλλεται μία μεμονωμένη τεχνολογία, ενώ προβλέπεται δυνατότητα διόρθωσης λαθών.
- Σαφές πεδίο εφαρμογής: Η απαγόρευση αφορά αποκλειστικά τις υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης και διαχωρίζεται πλήρως από την ιδιωτική επικοινωνία και την εκπαιδευτική χρήση.
Στην ευρωπαϊκή πρωτοπορία με φόντο την Πράξη για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA)
Το νομοθετικό πλαίσιο εντάσσεται στην Πράξη για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA) της ΕΕ, αξιοποιώντας τις διαδικασίες διασυνοριακής εποπτείας. Παράλληλα, η χώρα μας μετέχει ενεργά στη διαμόρφωση της πρότασης EU Kids Act για ενιαίους κανόνες στην Ευρώπη. Για την αποτελεσματική εφαρμογή, προβλέπονται σαφείς δίαυλοι καταγγελιών, προετοιμασία των αρμόδιων αρχών και διαρκείς έλεγχοι συμμόρφωσης.
