Πυροτεχνήματα φώτισαν τον νυχτερινό ουρανό πάνω από το διάσημο ξενοδοχείο St. Georges της Βηρυτού, ενώ τραγούδια με επιτυχίες από τις δεκαετίες του 1960 και του ’70 γέμιζαν τον αέρα σε μια αυλή με θέα τη Μεσόγειο Θάλασσα.
Η εκδήλωση με θέμα το ρετρό φιλοξενήθηκε τον περασμένο μήνα από το Υπουργείο Τουρισμού του Λιβάνου για να προωθήσει την επερχόμενη καλοκαιρινή περίοδο και ίσως να ανακτήσει λίγη από την καλή ατμόσφαιρα μιας εποχής που θεωρείται χρυσή για τη χώρα. Στα χρόνια πριν από την έναρξη του εμφυλίου πολέμου το 1975, ο Λίβανος ήταν ο προορισμός για τους πλούσιους τουρίστες από τις γειτονικές χώρες του Κόλπου που αναζητούσαν παραλίες το καλοκαίρι, χιονισμένα βουνά το χειμώνα και αστική νυχτερινή ζωή όλο το χρόνο.
Στη δεκαετία μετά τον πόλεμο, οι τουρίστες από τις χώρες του Κόλπου – και, κυρίως, από τη Σαουδική Αραβία – επέστρεψαν, το ίδιο και η οικονομία του Λιβάνου. Αλλά στις αρχές της δεκαετίας του 2000, καθώς η υποστηριζόμενη από το Ιράν μαχητική ομάδα Χεζμπολάχ απέκτησε δύναμη, οι σχέσεις του Λιβάνου με τις χώρες του Κόλπου άρχισαν να ξινίζουν. Ο τουρισμός σταδιακά στέρεψε, στερώντας από την οικονομία του δισεκατομμύρια δολάρια σε ετήσιες δαπάνες.
Τώρα, μετά τον περυσινό σκληρό πόλεμο με το Ισραήλ, η Χεζμπολάχ είναι πολύ πιο αδύναμη και οι νέοι πολιτικοί ηγέτες του Λιβάνου αισθάνονται μια ευκαιρία να αναζωογονήσουν την οικονομία και πάλι με τη βοήθεια των πλούσιων γειτόνων. Στόχος τους είναι να αφοπλίσουν τη Χεζμπολάχ και να αναζωπυρώσουν τους δεσμούς με τη Σαουδική Αραβία και άλλες χώρες του Κόλπου, οι οποίες τα τελευταία χρόνια απαγόρευσαν στους πολίτες τους να επισκέπτονται το Λίβανο ή να εισάγουν τα προϊόντα του.
«Ο τουρισμός είναι ένας μεγάλος καταλύτης και γι’ αυτό είναι πολύ σημαντικό να αρθούν οι απαγορεύσεις», δήλωσε η Laura Khazen Lahoud, υπουργός Τουρισμού της χώρας.
Στον αυτοκινητόδρομο που οδηγεί στο αεροδρόμιο της Βηρυτού, τα κάποτε πανταχού παρόντα πανό που διαφήμιζαν την ηγεσία της Χεζμπολάχ έχουν αντικατασταθεί από εμπορικές διαφημιστικές πινακίδες και αφίσες που γράφουν «μια νέα εποχή για τον Λίβανο». Στο κέντρο της Βηρυτού, και ιδιαίτερα στις γειτονιές που ελπίζουν να προσελκύσουν τουρίστες, οι πολιτικές αφίσες κατεβαίνουν και οι περιπολίες της αστυνομίας και του στρατού αυξάνονται.
Υπάρχουν σημάδια απόψυξης των σχέσεων με ορισμένους γείτονες του Κόλπου. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Κουβέιτ έχουν άρει τις πολυετείς ταξιδιωτικές απαγορεύσεις.
Όλα τα μάτια είναι τώρα στραμμένα στη Σαουδική Αραβία, μια περιφερειακή πολιτική και οικονομική δύναμη, για να δούμε αν θα ακολουθήσει το παράδειγμά της, σύμφωνα με τον Λαχούντ και άλλους Λιβανέζους αξιωματούχους. Ένα βασικό σημείο εμπλοκής είναι η ασφάλεια, λένε οι αξιωματούχοι αυτοί. Παρόλο που από τον Νοέμβριο ισχύει κατάπαυση του πυρός με το Ισραήλ, οι σχεδόν καθημερινές αεροπορικές επιδρομές συνεχίζονται στον νότιο και ανατολικό Λίβανο, όπου η Χεζμπολάχ με την πάροδο των ετών είχε δημιουργήσει την πολιτική της βάση και το ισχυρό στρατιωτικό της οπλοστάσιο.
Ο τουρισμός ως διπλωματική και οικονομική γέφυρα
Όσο ζωτικής σημασίας και αν είναι ο τουρισμός – αντιπροσώπευε σχεδόν το 20% της οικονομίας του Λιβάνου πριν από την πτώση του το 2019 – οι ηγέτες της χώρας λένε ότι είναι μόνο ένα κομμάτι ενός μεγαλύτερου παζλ που προσπαθούν να συναρμολογήσουν ξανά.
Ο γεωργικός και ο βιομηχανικός τομέας του Λιβάνου βρίσκονται σε κατάσταση συντριβής και υπέστησαν μεγάλο πλήγμα το 2021, όταν η Σαουδική Αραβία απαγόρευσε τις εξαγωγές τους, αφού κατηγόρησε τη Χεζμπολάχ για λαθρεμπόριο ναρκωτικών στο Ριάντ. Τα χρόνια οικονομικής δυσλειτουργίας έχουν αφήσει την άλλοτε ακμάζουσα μεσαία τάξη της χώρας σε κατάσταση απόγνωσης.
Η Παγκόσμια Τράπεζα αναφέρει ότι η φτώχεια σχεδόν τριπλασιάστηκε στον Λίβανο την τελευταία δεκαετία, επηρεάζοντας σχεδόν τον μισό πληθυσμό του, ο οποίος αριθμεί σχεδόν 6 εκατομμύρια. Για να γίνουν τα πράγματα χειρότερα, ο πληθωρισμός είναι στα ύψη, με τη λιβανέζικη λίρα να χάνει το 90% της αξίας της, και πολλές οικογένειες έχασαν τις αποταμιεύσεις τους όταν κατέρρευσαν οι τράπεζες.
Ο τουρισμός θεωρείται από τους ηγέτες του Λιβάνου ως ο καλύτερος τρόπος για να ξεκινήσει η συμφιλίωση που απαιτείται με τις χώρες του Κόλπου – και μόνο τότε μπορούν να προχωρήσουν στις εξαγωγές και σε άλλες ευκαιρίες οικονομικής ανάπτυξης.
«Είναι αυτό που έχει το μεγαλύτερο νόημα, επειδή αυτό είναι το μόνο που μπορεί να πουλήσει ο Λίβανος τώρα», δήλωσε ο Sami Zoughaib, διευθυντής ερευνών στο The Policy Initiative, μια δεξαμενή σκέψης με έδρα τη Βηρυτό.
Με το καλοκαίρι να απέχει ακόμη εβδομάδες, οι πτήσεις προς το Λίβανο είναι ήδη γεμάτες με ομογενείς και ντόπιους από χώρες που ανέτρεψαν τις ταξιδιωτικές απαγορεύσεις τους, και τα ξενοδοχεία λένε ότι οι κρατήσεις είναι ζωηρές.
Στην εκδήλωση που διοργάνωσε τον περασμένο μήνα το υπουργείο Τουρισμού, ο ιδιοκτήτης του ξενοδοχείου St. Georges Hotel, Fady El-Khoury, έλαμπε. Το ξενοδοχείο, που ανήκε στον πατέρα του κατά την ακμή του, έχει νιώσει έντονα τα σκαμπανεβάσματα του Λιβάνου κατά τη διάρκεια των δεκαετιών, κλείνοντας και ανοίγοντας ξανά πολλές φορές λόγω πολέμων. «Έχω την αίσθηση ότι η χώρα επιστρέφει μετά από 50 χρόνια», είπε.
Ένα πρόσφατο Σαββατοκύριακο, καθώς ο κόσμος συνωστίζονταν στις παραλίες της βόρειας πόλης Batroun και τα τζετ σκι έτρεχαν κατά μήκος της Μεσογείου, οι ντόπιοι επιχειρηματίες ακούγονταν αισιόδοξοι ότι η χώρα βρισκόταν στο σωστό δρόμο.
«Είμαστε χαρούμενοι και όλοι εδώ είναι χαρούμενοι», δήλωσε ο Jad Nasr, συνιδιοκτήτης ενός ιδιωτικού κλαμπ στην παραλία. «Μετά από χρόνια μποϊκοτάζ από τους Άραβες και τους αδελφούς μας στον Κόλπο, περιμένουμε φέτος για εμάς να είμαστε πάντα γεμάτοι».
Παρόλα αυτά, ο τουρισμός δεν αποτελεί πανάκεια για την οικονομία του Λιβάνου, η οποία εδώ και δεκαετίες υποφέρει από την ανεξέλεγκτη διαφθορά και τη σπατάλη.
Ο Λίβανος βρίσκεται εδώ και χρόνια σε συνομιλίες με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο για ένα σχέδιο ανάκαμψης που θα περιλαμβάνει δάνεια δισεκατομμυρίων και θα απαιτεί από τη χώρα να καταπολεμήσει τη διαφθορά, να αναδιαρθρώσει τις τράπεζές της και να επιφέρει βελτιώσεις σε μια σειρά από δημόσιες υπηρεσίες, όπως η ηλεκτρική ενέργεια και το νερό.
Χωρίς αυτές και άλλες μεταρρυθμίσεις, οι πλούσιοι γείτονες του Λιβάνου δεν θα έχουν εμπιστοσύνη να επενδύσουν εκεί, δήλωσαν οι εμπειρογνώμονες. Μια τουριστική έκρηξη από μόνη της θα λειτουργούσε ως «ένεση μορφίνης που θα ανακούφιζε μόνο προσωρινά τον πόνο» αντί να σταματήσει την εμβάθυνση της φτώχειας στον Λίβανο, δήλωσε ο Zoughaib.
Ο υπουργός Τουρισμού, Λαχούντ, συμφώνησε, λέγοντας ότι μια μακροπρόθεσμη διαδικασία έχει μόλις αρχίσει.
«Αλλά μιλάμε για θέματα για τα οποία δεν μιλούσαμε ποτέ πριν», είπε. «Και νομίζω ότι ολόκληρη η χώρα έχει συνειδητοποιήσει ότι ο πόλεμος δεν εξυπηρετεί κανέναν και ότι χρειαζόμαστε πραγματικά την οικονομία μας για να επιστρέψει και να ανθίσει ξανά».
Πηγή: apnews.com
