Καμπανάκι κινδύνου για την περιβαλλοντική κατάσταση στα Κύθηρα κρούει ο καθηγητής Διαχείρισης Φυσικών Καταστροφών, Ευθύμης Λέκκας, χαρακτηρίζοντας τη νέα μεγάλη πυρκαγιά που πλήττει το νησί ως κομβικό σημείο που μπορεί να οδηγήσει σε μη αναστρέψιμη οικολογική υποβάθμιση.
Όπως επισημαίνει ο ομότιμος καθηγητής του ΕΚΠΑ, τα Κύθηρα συνιστούν μια ξεχωριστή περιβαλλοντική οντότητα, με ιδιαίτερα γεωλογικά και βιολογικά χαρακτηριστικά. Η σύνθετη γεωλογική δομή του νησιού, οι έντονες νεοτεκτονικές διεργασίες λόγω της εγγύτητάς του στο Ελληνικό Σεισμικό Τόξο, η μορφολογία του εδάφους, αλλά και η ξεχωριστή χλωρίδα και πανίδα, δημιουργούν ένα μοναδικό οικοσύστημα.
Ο κ. Λέκκας υπενθυμίζει ότι η μεγάλη πυρκαγιά του 2017, η οποία κατέκαψε πάνω από 100.000 στρέμματα στον βασικό δασικό κορμό των Κυθήρων, είχε σημαντικό αντίκτυπο στην οικολογική ισορροπία του νησιού. Μελέτες του Μεταπτυχιακού Προγράμματος «Στρατηγικές Διαχείρισης Περιβάλλοντος, Καταστροφών και Κρίσεων» του ΕΚΠΑ είχαν ήδη από τότε καταγράψει επιπτώσεις στα υπόγεια και επιφανειακά ύδατα, στην εδαφική θερμοκρασία και στον κίνδυνο πλημμυρών. Παρά την έκταση της καταστροφής, η βιοποικιλότητα εμφάνιζε σταδιακή ανάκαμψη τα τελευταία χρόνια.
Ωστόσο, η νέα δασική πυρκαγιά, που καίει στην ίδια περίπου περιοχή, θέτει εν αμφιβόλω αυτή την πορεία αποκατάστασης. Όπως τονίζει ο κ. Λέκκας, το δάσος που παρουσίαζε σημάδια αναγέννησης δύσκολα θα μπορέσει να ανακάμψει ξανά, ενώ οι εδαφικοί πόροι δέχονται ανεπανόρθωτο πλήγμα. Η αυξημένη διάβρωση του εδάφους εμποδίζει την ανάπτυξη φυσικής βλάστησης και καλλιεργειών, πλήττοντας και κλάδους όπως η μελισσοκομία που εξαρτώνται από την οικολογική ισορροπία.
Η απώλεια της φυτοκάλυψης επιβαρύνει και το υδρολογικό ισοζύγιο του νησιού. Τα επιφανειακά ύδατα ενδέχεται να προκαλέσουν πλημμυρικά φαινόμενα αντί να τροφοδοτήσουν πηγές και περιοχές υψηλού οικολογικού ενδιαφέροντος, όπως οι καταρράκτες του Μυλοπόταμου. Παράλληλα, οι δυνατότητες κατείσδυσης μειώνονται, οδηγώντας σε ποιοτική και ποσοτική υποβάθμιση των υπόγειων υδροφορέων.
Ο πρόεδρος της Διεπιστημονικής Επιτροπής Διαχείρισης Κινδύνων και Κρίσεων τονίζει ότι τα δεδομένα αυτά συνθέτουν ένα σκηνικό ραγδαίας ερημοποίησης. Πρόκειται, όπως αναφέρει, για πλήρη απώλεια της ικανότητας του τοπίου να στηρίξει τόσο τις φυσικές λειτουργίες όσο και τις ανθρώπινες δραστηριότητες.
Η αποτροπή αυτής της εξέλιξης προϋποθέτει, σύμφωνα με τον κ. Λέκκα, την άμεση εφαρμογή ενός πολυδιάστατου προγράμματος μέτρων, με τη συνεργασία Κεντρικής Διοίκησης και Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Οι παρεμβάσεις αυτές θα πρέπει να σχεδιάζονται με προσοχή, να υλοποιούνται με επιστημονική εποπτεία και να αξιολογούνται διαρκώς, διότι όπως επισημαίνει, οι αυθαίρετες ενέργειες στον απόηχο μιας φυσικής καταστροφής συχνά επιδεινώνουν την περιβαλλοντική κρίση αντί να τη θεραπεύουν.
Πηγή: VoiceNews.gr
