Σε θρίλερ για γερά νεύρα εξελίσσονται οι διπλωματικές επαφές μεταξύ της Ουάσιγκτον και της Τεχεράνης. Αν και το προσχέδιο της συμφωνίας φαινόταν έτοιμο προς υπογραφή, ο Ντόναλντ Τραμπ αποφάσισε να σκληρύνει τη στάση του μετά από έκτακτη σύσκεψη στο Situation Room, ζητώντας ριζικές αλλαγές και πολύ πιο αυστηρούς όρους από την ιρανική πλευρά.
Η κίνηση αυτή αντανακλά τη βαθιά έλλειψη εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο πλευρών, την ώρα που η Τεχεράνη καθυστερεί να δώσει το τελικό «πράσινο φως». Διεθνείς αναλυτές εκτιμούν ότι η αναμονή αυτή συνδέεται με τον νέο Ανώτατο Ηγέτη του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, ο οποίος παραμένει απομονωμένος και επικοινωνεί μόνο μέσω αγγελιοφόρων, προκαλώντας νευρικότητα στη Δύση και τις χώρες του Κόλπου για το αν υπάρχουν εσωτερικές διαφωνίες στο ιρανικό καθεστώς.
Οι νέες «κόκκινες γραμμές» του Λευκού Οίκου
Ο Αμερικανός πρόεδρος κατέστησε σαφές ότι δεν πρόκειται να υπογράψει καμία συμφωνία αν δεν εκμηδενιστεί η πιθανότητα το Ιράν να αναπτύξει πυρηνικό οπλοστάσιο.
Οι βασικές αξιώσεις των ΗΠΑ περιλαμβάνουν πλέον:
- Παράδοση των πυρηνικών υλικών: Άμεση καταστροφή ή παράδοση στις ΗΠΑ των 440 κιλών υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου που διαθέτει το Ιράν, απορρίπτοντας τη μεταφορά τους σε χώρες όπως η Ρωσία ή η Κίνα.
- Στενά του Ορμούζ: Πλήρη απελευθέρωση της ναυσιπλοΐας στο κρίσιμο αυτό θαλάσσιο πέρασμα, χωρίς οικονομικές επιβαρύνσεις ή περιορισμούς από την Τεχεράνη.
- Πάγωμα της άρσης των κυρώσεων: Καμία οικονομική ελάφρυνση δεν θα τεθεί σε ισχύ προτού η Ισλαμική Δημοκρατία υλοποιήσει τις βασικές της δεσμεύσεις.
Το κρίσιμο διάστημα των 60 ημερών
Το τρέχον προσχέδιο προβλέπει μια μεταβατική περίοδο 60 ημερών, κατά την οποία τα δύο κράτη θα πρέπει να γεφυρώσουν τις διαφορές τους για να καταλήξουν σε οριστική συμφωνία. Στο διάστημα αυτό θα κριθούν η σταδιακή άρση των αμερικανικών κυρώσεων, η αποδέσμευση ιρανικών κεφαλαίων ύψους δισεκατομμυρίων δολαρίων, το μέλλον του πυρηνικού προγράμματος και η ασφάλεια στη Μέση Ανατολή.
Ωστόσο, η καχυποψία παραμένει στο υψηλότερο επίπεδο. Το Ιράν ξεκαθαρίζει ότι δεν θα κάνει πίσω αν δεν δει πρώτα έμπρακτες κινήσεις από την Ουάσιγκτον, ενώ οι ΗΠΑ θεωρούν τις καθυστερήσεις ως ιρανική τακτική κωλυσιεργίας. Σύμφωνα με διεθνή μέσα, η μάχη αυτή δεν αφορά πλέον μόνο τα τεχνικά χαρακτηριστικά της συμφωνίας, αλλά το ποιος θα καταφέρει να εμφανιστεί ως ο απόλυτος νικητής σε μια γεωπολιτική σκακιέρα που θα καθορίσει τις ισορροπίες της περιοχής για τα επόμενα χρόνια.
