Μια σπουδαία δικαστική δικαίωση πέτυχε ένας καρκινοπαθής δανειολήπτης, ο οποίος κατάφερε να σώσει την πρώτη του κατοικία από κατάσχεση και επικείμενο πλειστηριασμό, αναδεικνύοντας ταυτόχρονα το μεγάλο πρόβλημα της έλλειψης διαφάνειας από την πλευρά των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων (servicers).
Ο δανειολήπτης ζητούσε επί σειρά ετών αναλυτικές καταστάσεις για να κατανοήσει πώς ακριβώς είχε υπολογιστεί το χρέος του, ποιες πληρωμές είχαν ληφθεί υπόψη και πώς προέκυψε το τελικό ποσό, χωρίς ωστόσο να λαμβάνει καμία ουσιαστική απάντηση.
Η ανατροπή στην υπόθεση ήρθε όταν ο οφειλέτης αξιοποίησε το δικαίωμα πρόσβασης στα προσωπικά του δεδομένα και προσέφυγε στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα. Υπό την απειλή προστίμων, ο servicer αναγκάστηκε να παραδώσει το πλήρες ιστορικό του δανειακού λογαριασμού. Από τον έλεγχο των εγγράφων αποκαλύφθηκε ότι η απαίτηση δεν ήταν «εκκαθαρισμένη», δηλαδή δεν προέκυπτε με σαφή και διαφανή τρόπο ο τρόπος υπολογισμού του ποσού για το οποίο κινήθηκε η αναγκαστική εκτέλεση. Το δικαστήριο έκανε δεκτή την ανακοπή και ακύρωσε τη διαδικασία, κρίνοντας ότι οι κατασχέσεις δεν μπορούν να στηρίζονται σε μη αποδεδειγμένες οφειλές.
Τι σημαίνει ο όρος «μη εκκαθαρισμένη οφειλή»
Στο νομικό και τραπεζικό πλαίσιο, μια οφειλή θεωρείται «εκκαθαρισμένη» μόνο όταν το ποσό είναι απόλυτα σαφές, ορισμένο και επαληθεύσιμο μέσω εγγράφων. Δεν αρκεί η αναγραφή ενός αυθαίρετου αριθμού σε μια επιταγή πληρωμής, αλλά πρέπει να αποδεικνύεται η πλήρης μαθηματική διαδρομή (κεφάλαιο, τόκοι, έξοδα, ρυθμίσεις και καταλογισμοί).
Η σταθερή νομολογία, όπως αποτυπώνεται σε αποφάσεις των τελευταίων ετών (π.χ. Εφετείο Πειραιά, ΜΠρΠειρ 1447/2024, ΜΠρΗλείας 266/2025, Πρωτοδικείο Αθηνών 179/2026), ξεκαθαρίζει ότι οι servicers δεν μπορούν να εκδίδουν διαταγές πληρωμής χωρίς να προσκομίζουν τις αναλυτικές κινήσεις των λογαριασμών.
Το νέο αυστηρό πλαίσιο και ο ρόλος του GDPR
Η συγκεκριμένη υπόθεση αποτελεί οδηγό για χιλιάδες δανειολήπτες. Ο νόμος 5072/2023 έχει ήδη εισαγάγει ένα πολύ πιο αυστηρό πλαίσιο, υποχρεώνοντας τους servicers να παρέχουν λεπτομερή και έγγραφη ενημέρωση στους πολίτες εντός 30 ημερών από την υποβολή του αιτήματός τους. Παράλληλα, η Αρχή Προστασίας Δεδομένων έχει αρχίσει να επιβάλλει τσουχτερά πρόστιμα (όπως στην απόφαση 25/2022 με συνολικό πρόστιμο 20.000 ευρώ) σε εταιρείες που αρνούνται να ικανοποιήσουν το δικαίωμα πρόσβασης των φυσικών προσώπων στα δεδομένα τους.
Μετά τη δικαστική του νίκη, ο καρκινοπαθής δανειολήπτης εξετάζει πλέον σοβαρά το ενδεχόμενο να κινηθεί δικαστικά εναντίον του servicer, διεκδικώντας αποζημίωση για την ηθική βλάβη, την ψυχική ταλαιπωρία και την τεράστια ανασφάλεια που υπέστη, την ίδια ώρα που έδινε μάχη για τη ζωή του.
